Zamek Łucki

Ukraina

O Zamku w Łucku

Za czasów Witolda Łuck oficjalnie stał się drugą stolicą Wielkiego Księstwa Litewskiego zaraz po Wilnie. Na Wołyniu jednym z punktów obronnych Księstwa był Zamek Łucki, który składał się z Zamku Górnego i Dolnego (Okólnego). Zamek Górny przypominał trójkąt równoboczny, z wieżami zlokalizowanymi na jego wierzchołkach, każda w odległości 100 metrów od siebie. Wszystkie trzy wieże Zamku Górnego są czworoboczne i przetrwały do dziś. Noszą nazwy: Wieża Wjazdowa (Lubarta), Wieża Styra (Świdrygiełły) i Wieża Władyki (Biskupia).

Zamek Górny został zbudowany w czterech okresach od początku XIV do początku XV wieku. Trzeci okres budowy miał miejsce za panowania Witolda, na przełomie XIV i XV wieku.

Zamek Okólny (Dolny) składał się częściowo z drewnianych umocnień, a częściowo był ceglany. Miał osiem wież: cztery drewniane i cztery murowane. Długość murowanej części zamku wynosiła 500 metrów, a drewnianej 260 metrów. Od 1502 roku rozpoczęto przebudowę zamku Okólnego, nadając mu wyłącznie ceglany charakter. Do dziś przetrwała tylko jedna z ośmiu wież – Wieża Książąt Czartoryskich.

W 1387 roku król polski Władysław II Jagiełło oddzielił ziemię łucką od Księstwa Wołyńskiego i podarował ją księciu litewskiemu Witoldowi. W tym samym roku Witold przeniósł się tam ze swoim dworem, rodziną i bojarami. Później Witold nadał sobie tytuł księcia łuckiego.

W XV wieku, za panowania Witolda, na terenie klasztoru dominikanów w pobliżu fortyfikacji miejskich wzniesiono kilka budowli murowanych; wykorzystując naturalne ukształtowanie terenu zbudowano nowe fortyfikacje, aby chronić terytorium wokół nowo powstałych dzielnic: łacińskiej, żydowskiej i karaimskiej. W tym samym czasie zbudowano Kościół Opieki Świętej. W 1420 r. zbudowano Kościół Trójcy Świętej na Zamku Okólnym, gdzie przeniesiono katedrę katolicką wraz z biskupem i kapitułą. W tym samym czasie zbudowano również kościół ormiański św. Stefana.

Za panowania Witolda w Łucku miały miejsce ważne wydarzenia polityczne i religijne. W 1412 r. biskup Eufemi został konsekrowany w Turowie w katedrze św. Jana Teologa. W 1429 r. w pałacu książęcym na Zamku Górnym odbył się zjazd monarchów europejskich. Celem zjazdu było omówienie kwestii politycznych i gospodarczych w Europie Środkowo-Wschodniej oraz podjęcie decyzji o koronacji Witolda. Wydarzenie zorganizował sam Witold. Gościem honorowym był król Węgier, Niemiec i Czech Zygmunt Luksemburski, który kilka lat później został cesarzem rzymskim. Zamek Łucki utracił swoją funkcję obronną dopiero w XVIII wieku.

Dziś zamek ma status zabytku architektonicznego. Został odrestaurowany i jest dostępny dla turystów. W zamku mieści się Muzeum Książki, Muzeum Sztuki oraz dostępne są wystawy ceramiki, wyrobów metalowych i mebli. W Wieży Pańskiej zwiedzający mogą zobaczyć arsenał i jedyne w Ukrainie Muzeum Dzwonów. Wystawy są również dostępne w Wieży Świdrygielły. W lochach Zamku Okólnego znajduje się dodatkowa przestrzeń muzealna.

zamok.lutsk@ukr.net
+380 332 723 432

Zjazd monarchów europejskich w 1429 r. w Łucku

W styczniu i lutym 1429 roku na Wołyniu z inicjatywy wielkiego księcia litewskiego Witolda odbyło się spotkanie dyplomatyczne znane jako Łucki Kongres Królów Europejskich. Wydarzenie odbyło się za wiedzą i zgodą króla Węgier, Niemiec i Czech, cesarza rzymskiego Zygmunta. Podczas kongresu władcy europejscy omawiali i rozwiązywali szereg kwestii politycznych i gospodarczych w Europie Środkowej i Wschodniej. Wśród nich znajduje się ochrona przed zagrożeniem dla Europy ze strony Imperium Osmańskiego oraz problem husycki.

Podczas zjazdu planowano koronację Witolda na króla Litwy. Do firmy zgłosiło się 15 tys. osób, co kilkakrotnie przewyższyło liczbę mieszkańców Łucka.

Kongres trwał siedem tygodni. Pierwsza, 6 stycznia 1429 r., przybyła delegacja polska pod przewodnictwem kuzyna Witolda, króla Władysława II Jagiellończyka. Cesarz rzymski Zygmunt przybył do Łucka ze swoją żoną Barbarą. Jego przybycie zostało opisane w „Kronice Polski, Litwy, Żmudzi i całej Rusi” z 1582 r. autorstwa Macieja Stryikowskiego: „Cesarz Zygmunt zabrał ze sobą wielu książąt i hrabiów cesarstwa nicejskiego, a także panów węgierskich, chorwackich, czeskich, austriackich i innych. Przybyli nie tyle na kongres, ile po to, by gloryfikować Witolda”. Wśród znamienitych gości znalazła się także delegacja króla Danii, Szwecji i Norwegii, Eryka Pomorskiego, cara Perekopu i Zawołża, lorda Wołoszczyzny, mistrza Zakonu Kawalerów Mieczowych Siegfrieda Landorfa Spanheima, komtura Zakonu Krzyżackiego Gerharda von Balgi, ambasadorowie cesarza greckiego, papieża, cesarza bizantyjskiego i chanów tatarskich.

Podczas zjazdu nie doszło do koronacji Witolda, gdyż delegacja polska nie mogła dojść do porozumienia w tej sprawie, a ona wyraziła swój protest i opuściła Łuck. Następnie koronację przełożono na rok 1430, która również nie odbyła się.

Zjazd łucki w 1429 r. podkreślił znaczenie Łucka wśród miast Wielkiego Księstwa Litewskiego, Rusi i Żmudzi.

Model ten, choć oparty na dostępnych badaniach, może zawierać elementy interpretacji kreatywnej w przypadku ograniczonej ilości danych, odzwierciedlając ówczesne standardy historyczne i architektoniczne.

  1. Architectural Heritage of Volyn. Collection of scientific papers. Issue 3. / Edited by P.A. Rychkov. – Rivne: PP DM (2012);
  2. Blyzniak M. „His Majesty’s” City of Lutsk at the end of the 1780s / M. Blyzniak // Scientific Notes of the National University „Ostroh Academy”: Collection of scientific papers / Nat. Univ. „Ostroh Academy”. – Ostroh: Publishing House of the Nat. Univ. „Ostroh Academy”, (Series „Historical Sciences”; issue 33) (2022);
  3. Vashchuk D., Starenky I. Important Aspects of the Material Culture of the Cities of Podillia and Volyn in the second half of the 14th – first half of the 15th centuries (according to archaeological research) // Ukrainian Historical Journal. – No. 6. – (2021);
  4. Hodovanyuk O. Manifestations of Gothic in Brick Monumental Construction of Volyn at the end of the 13th – throughout the 16th century / O. Hodovanyuk // Ukrainian Art Studies: Materials, Research, Reviews: Collection of scientific papers. – Kyiv: I.M.F.E. Rylskyi National Academy of Sciences of Ukraine, – Issue 9. – (2009);
  5. Zhuk O. M. Socio-Topographical Structure of Lutsk in the 10th-14th centuries according to Archaeological Sources / O. M. Zhuk // Scientific Works of Kamianets-Podilskyi State Pedagogical University: Historical Sciences. – 01/2005. – Volume 14. (2005);
  6. Kolosok B. V. Historical and Topographical Conditions of the Emergence of Lutsk / B.V. Kolosok // Archaeology. – Issue 20 (1976);
  7. Kolosok B. V., Makh P. P., Sancharov L. P. Lutsk: Historical and Architectural Essay. – Kyiv: Budivelnyk, (1972);
  8. Kolosok B. V., Metelnytskyi R. H. Lutsk. Architectural and Historical Essay. – Kyiv: Budivelnyk, (1990);
  9. Kolosok B. Lutsk – a Monument of Architecture and Urban Planning: Historical and Architectural Essay / Bohdan Vitaliyovych Kolosok. – Lutsk: PVD „Tverdynia”, (2012);
  10. Kolosok B.V. Lutsk Upper and Okolny Castles / B.V. Kolosok // Research on Slavic-Russian Archaeology. – Kyiv: Naukova Dumka, (1976);
  11. Kuchynko M.M., Govdenko M.M. Architectural and Archaeological Research in Lubart’s Castle // AO 1978. – Moscow, (1979);
  12. Malevska M.V. Architectural and Archaeological Research in Lubart’s Castle // AO – 1984. – Moscow: Nauka, (1986);
  13. Malevska M.V. Research of the 10th-century Church in Lubart’s Castle // AO – 1985. – Moscow: Nauka, (1987);
  14. Mandziuk F., Okunevych V. In Lubart’s Castle, – Lutsk, (2007);
  15. Metelnytskyi R. H. Research of the Primary Relief of Old Lutsk // Old Lutsk: Scientific-Information Collection. – Lutsk: Historical and Cultural Reserve, (1998);
  16. Metelnytskyi R. H. Mysteries of Old Lutsk // Volyn: All-Ukrainian Socio-Political, Literary-Artistic Magazine. – Lutsk, 2003;
  17. Metelnytskyi R. H. Lutsk Island (Natural Basis of the Medieval City) // Chronicle of Volyn. – Lutsk, – Part 1. (2001);
  18. Metelnytskyi R.H. Research of the Primary Relief of Old Lutsk // Old Lutsk. Scientific-Information Collection. – Lutsk: Historical and Cultural Reserve, (1998);
  19. Cities and Towns of Lutsk Land of the Princely Era in the Light of Archaeology / M.M. Kuchynko // Ukraine: Cultural Heritage, National Consciousness, Statehood: Collection of Scientific Papers. – Lviv: Institute of Ukrainian Studies named after I. Krypiakevych of the National Academy of Sciences of Ukraine, – Issue 20. (2011);
  20. Perlshtein A. Lutsk and its Antiquities // Journal of the Imperial Russian Archaeological Society. Book 9. (1851);
  21. Tersky S. History of Lutsk: in 3 volumes. Volume 1. Lucesk of the 10th-15th centuries / S. Tersky; National University „Lviv Polytechnic”, Institute of Cultural Anthropology. – Lviv: Lviv Polytechnic, (2007);
  22. Tronevych P. Volyn in the Twilight of Ukrainian History of the 14th-16th centuries. – Lutsk, 2003;
  23. Tronevych P. Lubart’s Castle in the History of Ukraine. – Lutsk, (2007);
  24. Tronevych P.O. Lubart’s Castle. – Lutsk, DIXON, (2003);
  25. Ukraine and Lithuania in the 14th-16th centuries. Political-Legal and Socio-Economic Aspects / V. G. Berkovskyi, A. V. Blanutsa, D. P. Vashchuk, A. O. Gurbik, B. V. Cherkas. – Lutsk: PJSC „Volyn Regional Printing House”, (2011);
  26. Shkoropad V. V., Zlatorogskyi O. Ye., Baiuk V. H. About Rescue Archaeological Research in the Territory of the D.I.C.Z. Lutsk at Katedralna Street, 2 in 2006. \ Old Lutsk: Scientific-Information Collection. Issue IV – Lutsk (2008).
keyboard_arrow_up